Meerjarenbegroting

Overzicht van baten en lasten

Onderstaande overzicht geeft per programma inzicht in de verwachte inkomsten, uitgaven en de mutaties in de reserves voor de komende jaren. Ter vergelijking zijn ook de realisatie van het meest recente afgesloten jaar en de begroting van het lopende jaar opgenomen.

												Bedragen x € 1.000 -/- is nadelig effect op begroting
	Realisatie 2025			Begr 2026			Begr 2027			Begr 2028			Begr 2029			Begr 2030
	Lasten	Baten	Saldo	Lasten	Baten	Saldo	Lasten	Baten	Saldo	Lasten	Baten	Saldo	Lasten	Baten	Saldo	Lasten	Baten	Saldo

1. Bestuur en dienstverlening	8.807	1.542	-7.265	7.806	1.493	-6.313	8.036	1.895	-6.141	8.080	1.783	-6.298	7.806	1.548	-6.259	8.058	1.548	-6.510
2. Openbare orde en veiligheid	8.050	140	-7.910	8.618	42	-8.576	9.142	42	-9.100	9.236	42	-9.194	9.089	42	-9.047	9.187	42	-9.145
3. Sport, cultuur en onderwijs	17.269	2.547	-14.722	16.312	2.098	-14.214	18.096	1.958	-16.138	18.731	1.953	-16.778	19.078	1.939	-17.139	19.319	1.947	-17.373
4. Sociaal Domein	76.404	21.884	-54.520	73.845	15.135	-58.710	85.048	19.628	-65.420	82.922	18.406	-64.516	83.780	18.612	-65.168	86.054	18.771	-67.283
5. Kwaliteit openbare ruimte	39.321	21.600	-17.721	44.381	23.772	-20.609	45.519	25.497	-20.023	47.688	25.926	-21.762	49.744	26.501	-23.242	51.867	27.071	-24.796
6. Lansingerland ontwikkelt	17.447	7.589	-9.858	21.259	9.171	-12.088	20.868	10.018	-10.851	20.307	10.448	-9.858	19.952	8.803	-11.149	19.323	6.701	-12.623
7. Grondzaken	44.881	44.840	-41	33.181	32.369	-812	5.959	6.275	316	6.923	6.867	-55	6.127	6.603	476	1.855	2.321	467
Subtotaal Programma's	212.180	100.142	-112.038	205.402	84.080	-121.322	192.670	65.313	-127.357	193.887	65.425	-128.462	195.575	64.047	-131.528	195.663	58.400	-137.263

Lokale heffingen	379	25.724	25.345	422	26.827	26.405	404	30.167	29.763	419	30.500	30.081	467	30.973	30.506	442	31.485	31.042
Algemene uitkering gemeentefonds	0	110.738	110.738	0	110.096	110.096	0	115.678	115.678	0	112.402	112.402	-1.696	111.853	113.549	-1.744	116.127	117.871
Dividend	67	5.877	5.810	0	2.620	2.620	0	3.025	3.025	0	3.779	3.779	0	3.731	3.731	0	2.467	2.467
Financieringsfunctie	2.387	2.302	-85	2.196	3.660	1.464	3.158	3.365	207	3.344	3.662	319	3.752	3.918	167	4.001	3.770	-230
Overige algemene dekkingsmiddelen	322	28	-294	766	28	-738	3.516	1.528	-1.988	-106	28	134	-489	28	517	-564	28	592
Vennootschapsbelasting	764	699	-65	626	0	-626	0	0	0	555	0	-555	504	0	-504	452	0	-452
Subtotaal Algemene dekkingsmiddelen	3.918	145.367	141.449	4.010	143.231	139.221	7.078	153.763	146.685	4.213	150.371	146.159	2.537	150.503	147.966	2.587	153.877	151.290

Stelpost onvoorzien	0	0	0	9	0	-9	8	0	-8	8	0	-8	8	0	-8	8	0	-8
Overhead	23.604	11	-23.593	27.083	41	-27.042	26.850	122	-26.728	28.205	122	-28.083	28.993	122	-28.871	29.113	122	-28.991
Geraamd Totaal saldo van baten en lasten	239.702	245.520	5.818	236.504	227.352	-9.152	226.606	219.198	-7.408	226.313	215.919	-10.394	227.113	214.673	-12.441	227.371	212.400	-14.972

1. Bestuur en dienstverlening	0	0	0	0	23	23	0	23	23	0	23	23	0	23	23	0	23	23
2. Openbare orde en veiligheid	0	0	0	0	0	0	500	750	250	0	250	250	0	0	0	0	0	0
3. Sport, cultuur en onderwijs	26.477	28.012	1.535	692	1.635	943	9.100	11.110	2.010	385	2.772	2.386	268	2.300	2.032	202	2.180	1.977
4. Sociaal Domein	1.655	860	-795	0	260	260	1.687	3.827	2.140	0	547	547	0	0	0	0	0	0
5. Kwaliteit openbare ruimte	609	1.555	946	2.306	2.579	273	1.019	1.068	49	1.019	1.291	272	1.019	1.352	333	1.019	1.697	679
6. Lansingerland ontwikkelt	3.877	2.821	-1.056	1.491	1.491	0	3.003	843	-2.160	4.043	1.006	-3.037	2.845	843	-2.002	5.311	5.311	0
7. Grondzaken	2.465	1.047	-1.418	0	684	684	0	511	511	0	528	528	0	10	10	0	10	10
Algemene dekkingsmiddelen	2.290	4.114	1.824	0	4.348	4.348	1.500	4.091	2.591	0	1.724	1.724	0	1.672	1.672	0	861	861
Overhead	878	1.272	394	423	1.498	1.075	2.055	3.196	1.141	423	1.599	1.176	423	1.577	1.154	423	866	443
Subtotaal Mutaties reserves	38.250	39.683	1.433	4.912	12.518	7.606	18.864	25.420	6.556	5.870	9.739	3.869	4.555	7.776	3.222	6.956	10.948	3.992

Geraamde resultaat	277.952	285.203	7.251	241.416	239.870	-1.546	245.471	244.619	-852	232.183	225.658	-6.525	231.668	222.449	-9.219	234.327	223.348	-10.979

Overzicht incidentele baten en lasten

In dit overzicht worden de incidentele baten en lasten weergegeven voor de periode 2027-2030. Het opnemen van dit overzicht is relevant voor de vraag: in welke mate wordt het begrotingssaldo in de meerjarenbegroting beïnvloed door incidentele baten en lasten?

Het BBV kent geen scherpe definitie van de begrippen ‘incidenteel’ en ‘structureel’. De Commissie BBV heeft de notitie structurele en incidentele baten en lasten gepubliceerd om dat te verhelderen. Echter, in de praktijk leidt dit nog tot verschillende interpretaties tussen gemeenten onderling en tussen de gemeenten en de toezichthouder. De provincies hebben als toezichthouders gezamenlijk een handreiking opgesteld om invulling te geven aan de notitie. Deze handreiking bevat een scherpere definitieve van de begrippen incidenteel en structureel en is van toepassing op de Begroting 2027 en verder. In onderstaand overzicht volgen wij de indeling in incidentele baten en lasten, zoals gedefinieerd in de handreiking van de provincie.

Het overzicht van de incidentele baten en lasten van de gemeente Lansingerland ziet er als volgt uit:

				Bedragen x € 1.000
Overzicht Incidentele baten en lasten	2027	2028	2029	2030	Toelichting
Programma 1 - Bestuur en dienstverlening	0	0	0	0

Programma 2 - Openbare orde en veiligheid	500	0	0	0
Dotatie tijdelijke beleidsimpulsen	500	0	0	0	De gemeentelijke weerbaarheid wordt de komende periode versterkt om de continuïteit van de samenleving bij uitval van vitale voorzieningen beter te kunnen waarborgen. Voor de uitvoering van het programma wordt incidenteel budget beschikbaar gesteld voor een programmaleider Weerbaarheid (1 fte, schaal 12) en exploitatiekosten voor een periode van 2 jaar.

Programma 3 - Sport, cultuur en onderwijs	9.444	594	455	390
Advies voor het Integraal huisvestingsplan (IHP)	25	0	0	0	In 2027 is incidenteel € 25.000 beschikbaar voor externe expertise ter voorbereiding van een nieuw Integraal Huisvestingsplan (IHP). Omdat de advieswerkzaamheden uitsluitend in 2027 plaatsvinden, betreft dit een incidentele last.
Brede Regeling Combinatiefuncties	318	209	187	187	Dit betreft incidenteel budget voor de combinatiefunctionarissen voor het sport- en cultuuraanbod in Lansingerland. De SPUK middelen zijn bedoeld voor specifieke projecten van tijdelijke aard. De bekostiging is niet structureel en heeft een beperkte looptijd.
Dotatie tijdelijke beleidsimpulsen	500	0	0	0	Door netcongestie kan Casa Cadanza tot circa eind 2028 niet worden aangesloten op het reguliere elektriciteitsnet. Daarom is in 2027 en 2028 incidenteel € 250.000 per jaar beschikbaar voor een tijdelijke energievoorziening. Omdat deze kosten vervallen zodra het gebouw regulier op het elektriciteitsnet wordt aangesloten, betreft dit incidentele lasten.
Dotatie nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting	2.984	0	0	0	In 2027 wordt incidenteel gedoteerd aan de nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting. Deze dotatie hangt samen met het voorstel aan de raad om de bestaande reserves voor onderwijshuisvesting op te heffen en daarvoor in de plaats één nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting te vormen.
Vrijval bestaande bestemmingsreserves onderwijshuisvesting in Algemene Reserve	5.617	385	268	203	De incidentele vrijval van de bestemmingsreseves (Tijdelijke) huisvesting, Eerste inrichting en onderwijsleerpakket, Ovedracht schoolgebouwen en Kapitaallasten verduurzaming hangt samen met het voorstel aan de raad om de bestaande reserves voor onderwijshuisvesting op te heffen en daarvoor in de plaats één nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting te vormen. Daarnaast hebben de kosten voor tijdelijke huisvesting en eerste inrichting/onderwijsleerpakket inmiddels een structureel karakter. Deze lasten zijn daarom in de begroting van incidenteel naar structureel aangepast en tegenover deze aanpassing staat een incidentele vrijval in de algemene reserve vanuit de bestemmingsreserves (Tijdelijke) huisvesting en Eerste inrichting en onderwijsleerpakket. De omvang van deze vrijval betreft het deel dat nodig is ter dekking van de kosten 2027-2030. De Nota reserves en voorzieningen en richtlijnen BBV schrijven voor dat bestemmingsreserves niet bedoeld zijn om structureel lasten te dekken.

Programma 4 - Sociaal domein	2.697	0	0	0
Zorgplicht (Richtlijn Tijdelijke Bescherming tot en met maart 2027)	870	0	0	0	De gemeente organiseert ook in 2027 tijdelijk opvang voor ontheemde Oekraïners aan de Sporthoeklaan. De duur van deze tijdelijke opvanglocatie hangt samen met de Richtlijn Tijdelijke Bescherming (RTB) en ten tijde van het opstellen van de begroting loopt de RTB af op 4 maart 2027.
Huurcontract van Zorg- en Herstelcentrum tot en met mei 2027	140	0	0	0	De gemeente biedt met het Zorg- en Herstelcentrum (ZHC) ook in 2027 tijdelijk plaats aan 22 zorgbehoevende ontheemde Oekraïners. De duur van deze tijdelijke opvanglocatie hangt samen met de Richtelijn Tijdelijke Bescherming (RTB) en ten tijde van het opstellen van de begroting liep de RTB af op 4 maart 2027. Ook hangt de duur samen met het huurcontract voor het ZHC welk eind 2025 verlengd werd tot mei 2027.
Dotatie bestemmingsreserve Tijdelijke Beleidsimpulsen	1.487	0	0	0	Storting in de bestemmingsreserve tijdelijke beleidsimpulsen om de kosten voor de doorontwikkeling toegang sociaal domein te kunnen dekken.
Dotatie bestemmingsreserve Tijdelijke Beleidsimpulsen	200	0	0	0	Storting in de bestemmingsreserve tijdelijke beleidsimpulsen om de kosten voor tijdelijke formatie op inburgering te kunnen dekken.

Programma 5 - Kwaliteit openbare ruimte	1.079	1.079	1.019	1.019
Implementatie nieuwe software	60	60	0	0	Voor de digitale weerbaarheid van onze gemalensoftware is het van belang dat we aan de nieuwste beveiligingseisen voldoen vanuit de NIS2-richtlijn. Hiervoor is het noodzakelijk dat we nieuwe software aanschaffen.
Dotatie res GO gebouwen	1.019	1.019	1.019	1.019	Om de kosten voor groot onderhoud te kunnen betalen storten we elk jaar in de reserve. Aangezien dit een beperkte looptijd heeft en een reservemutatie betreft, is incidenteel van aard.

Programma 6 - Lansingerland ontwikkelt	4.004	4.790	3.637	5.311
Omgevingswet Bouwsteen 5	198	198	0	0	Implementatie van een bouwsteen van de omgevingswet.
Omgevingswet Bouwsteen 6	0	396	0	0	Implementatie van een bouwsteen van de omgevingswet.
Omgevingswet Bouwsteen 7	0	0	396	0	Implementatie van een bouwsteen van de omgevingswet.
Omgevingswet Bouwsteen 8	0	0	396	0	Implementatie van een bouwsteen van de omgevingswet.
SPUK Doorstroomlocaties vergunninghouders	153	153	0	0	Incidentele baten en lasten als gevolg van de tijdelijke SPUK-regeling Doorstroomlocaties Vergunninghouders (M6).
Bouw- en woningtoezicht	150	0	0	0	Het zaaksysteem niet houdbaar voor het Vergunningen proces, het kost teveel geld en fte om enigszins werkend te houden en risico's te managen. Daarom inventariseren we een alternatief systeem. Dit budget is bedoeld voor de aanschaf en implementatie van dit systeem.
Horti Science	500	0	0	0	Uitvoeringskosten die betrekking hebben op Horti Science.
Dotatie bestemmingreserve mobliteitsmaatregelen Woningbouw	2.660	3.037	2.002	0	De incidentele lasten als gevolg van de tijdelijke SPUK-regeling Realisatiestimulans worden toegevoegd aan de bestemmingsreserve mobiliteitsmaatregelen woningbouw.
Dotatie reserve kapitaallasten ivm investeringkrediet Maatregelenpakket Woningbouw en Mobiliteit	343	1.006	843	5.311	Incidentele last als gevolg van een dotatie aan de reserve kapitaallasten ten behoeve van het investeringskrediet Maatregelenpakket Woningbouw en Mobiliteit.

Programma 7 - Grondzaken	22.657	29.259	28.372	24.340
Dotatie MPG verliesvoorziening	502	519	0	0	De grondexploitaties zijn naar aard van de raming incidenteel en daarmee ook de dotaties aan de verliesvoorzieningen voor deze grexen. De lasten van de dotaties worden onttrokken aan de Algemene Reserve.
Grondexploitaties	22.155	28.740	28.372	24.340	De grondexploitaties hebben een saldo van vrijwel €0 en de baten en lasten zijn naar aard van de raming incidenteel.

Overzicht Algemene Dekkingsmiddelen	2.623	555	504	452
Stelpost Vennootschapsbelasting (Vpb)	1.123	555	504	452	Dit betreft de Vpb die betrekking heeft op de grondexploitaties, die naar hun aard incidenteel zijn. De Vpb is daarom ook als incidenteel aangemerkt in overleg met de toezichthouder.
Dotatie bestemmingsreserve Tijdelijke beleidsimpulsen	1.500	0	0	0	DIt betreft een extra inspanning van 3 jaar in de organisatieontwikkeling om een doorontwikkeling mogelijk te maken en te voldoen aan de randvoorwaarden van een sterke organisatie.

Overzicht Overhead	2.477	598	423	423
Basis op orde WPG, AVG, NIS2: Team CS: Budget FG (inc.)	96				Implementatie van WPG, AVG en NIS2 binnen de organisatie. Om te voldoen aan de regels zijn eenmalige werkzaamheden noodzakelijk.
Basis op orde WPG, AVG, NIS2: Team CS: Kwartiermaker NIS2 (inc.)	100	0	0	0	dit bereft een budgetoverheveling uit de begroting 2026 voor de implementatie van WPG, AVG en NIS2 binnen de organisatie. Om te voldoen aan de regels zijn eenmalige werkzaamheden noodzakelijk.
Dotatie bestemmingsreserve Beleidsimpuls I-visie	1.633	0	0	0	Het doel van deze reserve is: Het dekken van de kosten in de aankomende 3 jaar voor het implementeren van de I-visie.
Dotatie bestemmingsreserve Groot Onderhoud gemeente gebouwen	423	423	423	423	Dotatie reserve GO gemeentehuis. Dit betreft de jaarlijkse dotatie aan de reserve voor het groot onderhoud van het gemeentehuis. Onttrekking aan reserve is naar aard incidenteel.
Budgetoverheveling Nextgen	175	175	0	0	Implementatie van Nextgen Project. Project Nextgen is gericht op het vervangen en moderniseren van de digitale werkwijze, zodat deze aansluit op toekomstige behoeften en programma’s. Hiervoor zijn zwaarder gespecificeerde apparaten (zoals laptops) nodig. De bijbehorende kosten zijn incidenteel, omdat het om een eenmalige, grootschalige vernieuwing gaat buiten de reguliere vervangingscyclus om.
Budgetoverheveling kluisarchivering	50	0	0	0	Om te voldoen aan de regels gesteld aan de archiefwet is incidenteel budget voor de periode van 3 jaar aangevraagd. Het betreft een eenmalige actie. De kosten worden onttrokken aan de algemene reserve. De reservemutatie is naar aard incidenteel.

Totaal incidentele lasten	45.480	36.874	34.410	31.936

Programma 1 - Bestuur en dienstverlening	0	0	0	0

Programma 2 - Openbare orde en veiligheid	-500	0	0	0
Reserve onttrekking Algemene Reserve	-500				Om het programma weerbaarheid te bekostigen onttrekken we € 500.000 aan de Algemene Reserve om dit vervolgens toe te voegen aan de bestemmingsreserve Tijdelijke Beleidsimpulsen

Programma 3 - Sport, cultuur en onderwijs	-9.155	-427	-276	-210
Rijksbijdrage Combinatiefuncties	-144	-131	-110	-110	Dit betreft incidentele SPUK inkomsten voor de combinatiefunctionarissen voor het sport- en cultuuraanbod in Lansingerland. De SPUK middelen zijn bedoeld voor specifieke projecten van tijdelijke aard. De bekostiging is niet structureel en heeft een beperkte looptijd.
Reserveonttrekking Tijdelijke energievoorziening Casa Cadanza	-500	0	0	0	In 2027 wordt incidenteel € 500.000 onttrokken aan de reserve ter dekking van de tijdelijke energievoorziening voor Casa Cadanza in 2027 en 2028. De tijdelijke voorziening is noodzakelijk vanwege netcongestie en vervalt zodra het gebouw op het reguliere elektriciteitsnet kan worden aangesloten. Omdat de reserveonttrekking eenmalig plaatsvindt, betreft dit een incidentele bate.
Reserveonttrekking (Tijdelijke) Huisvesting Primair Onderwijs	-1.768	-104	-33	0	De bestemmingsreseves (Tijdelijke) Huisvesting Primair Onderwijs valt incidenteel vrij en dit hangt samen met het voorstel aan de raad om de bestaande reserves voor onderwijshuisvesting op te heffen en daarvoor in de plaats één nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting te vormen. Daarnaast hebben de kosten voor tijdelijke huisvesting inmiddels een structureel karakter. Deze lasten zijn daarom in de begroting van incidenteel naar structureel aangepast en tegenover deze aanpassing staat een incidentele vrijval in de Algemene Reserve vanuit de bestemmingsreserves (Tijdelijke) Huisvesting Primair Onderwijs. De omvang van deze vrijval betreft het deel dat nodig is ter dekking van de kosten 2027-2030. De Nota reserves en voorzieningen en richtlijnen BBV schrijven voor dat bestemmingsreserves niet bedoeld zijn om structureel lasten te dekken.
Reserveonttrekking Overdracht Schoolgebouwen	-507	0	0	0	De incidentele vrijval van de bestemmingsreseve Ovedracht Schoolgebouwen hangt samen met het voorstel aan de raad om de bestaande reserves voor onderwijshuisvesting op te heffen en daarvoor in de plaats één nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting te vormen.
Reserveonttrekking Eerste inrichting en Onderwijsleerpakket	-1.213	0	0	0	De incidentele vrijval van de bestemmingsreseve Eerste Inrichting en Onderwijsleerpakket hangt samen met het voorstel aan de raad om de bestaande reserves voor onderwijshuisvesting op te heffen en daarvoor in de plaats één nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting te vormen. Daarnaast hebben de kosten voor eerste inrichting/onderwijsleerpakket inmiddels een structureel karakter. Deze lasten zijn daarom in de begroting van incidenteel naar structureel aangepast en tegenover deze aanpassing staat een incidentele vrijval in de algemene reserve vanuit de bestemmingsreserve Eerste Inrichting en Onderwijsleerpakket. De omvang van deze vrijval betreft het deel dat nodig is ter dekking van de kosten 2027-2030. De Nota reserves en voorzieningen en richtlijnen BBV schrijven voor dat bestemmingsreserves niet bedoeld zijn om structureel lasten te dekken.
Reserveonttrekking Kapitaallasten	90	90	102	102	De kapitaallasten die voortvloeien uit duurzaamheidsmaatregelen onderwijshuisvesting worden vanaf 2027 gedekt vanuit de Kapitaallastendekkingsreserve. De eerdere dekkingsbron bestemmingsreseve Kapitaallasten Verduurzaming Primair Onderwijs valt vrij. Dit hangt samen met het voorstel aan de raad om de bestaande reserves voor onderwijshuisvesting op te heffen en daarvoor in de plaats één nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting te vormen.
Dotatie nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting	-3.377	-193	-134	-101	In 2027 wordt incidenteel gedoteerd aan de nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting. Deze dotatie hangt samen met het voorstel aan de raad om de bestaande reserves voor onderwijshuisvesting op te heffen en daarvoor in de plaats één nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting te vormen.
Reserveonttrekking Kapitaallasten Verduurzaming Primair Onderwijs	-1.736	-89	-101	-101	De incidentele vrijval van de bestemmingsreseve Kapitaallasten Verduurzaming Primair Onderwijs hangt samen met het voorstel aan de raad om de bestaande reserves voor onderwijshuisvesting op te heffen en daarvoor in de plaats één nieuwe bestemmingsreserve Onderwijshuisvesting te vormen.

Programma 4 - Sociaal domein	-2.697	0	0	0
Zorgplicht (Richtlijn Tijdelijke Bescherming tot en met maart 2027)	-10	0	0	0	De gemeente organiseert ook in 2027 tijdelijk opvang voor ontheemde Oekraïners aan de Sporthoeklaan en zal hiervoor een eigen bijdrage in rekening brengen bij deze doelgroep. De duur van deze tijdelijke opvanglocatie hangt samen met de Richtelijn Tijdelijke Bescherming (RTB) en ten tijde van het opstellen van de begroting liep de RTB af op 4 maart 2027.
Zorgplicht (Richtlijn Tijdelijke Bescherming tot en met maart 2027)	-1.000	0	0	0	De duur van de tijdelijke opvang voor ontheemde Oekraïners hangt samen met de Richtlijn Tijdelijke Bescherming (RTB). Ten tijde van het opstellen van de begroting liep de RTB af op 4 maart 2027 en herzag het Rijk de financieringsmogelijkheden voor de tijdelijke opvanglocaties. De gemeente dekt de lasten tot 4 maart 2027 vanuit de bestemmingsreserve Nieuwkomers voor een integrale aanpak, totdat meer duidelijk is over te ontvangen financiering. Dit betreft bestaand beleid en is volgens het vastgestelde doel van deze reserve. De reserve is gevoed door exploitatieoverschotten vanuit eerdere jaren, voortkomend uit Rijksmiddelen.
Onttrekking bestemmingsreserve Sociaal Domein	-1.487	0	0	0	Ontrekking bestemmingsreserve sociaal domein. Dit wordt vervolgens toegevoegd aan de bestemmingsreserve tijdelijke beleidsimpulsen om de kosten voor de doorontwikkeling toegang sociaal domein te kunnen dekken.
Onttrekking bestemmingsreserve Opgave Opvang Nieuwkomers	-200	0	0	0	Onttrekking bestemmingsreserve opgave opvang nieuwkomers. Dit wordt vervolgens toegevoegd aan de bestemmingsreserve tijdelijke beleidsimpulsen om de kosten voor tijdelijke formatie op inburgering te kunnen dekken.

Programma 5 - Kwaliteit openbare ruimte	-746	-683	-623	-623
Dotatie GO gemeente gebouwen	-77	-77	-77	-77	Dit betreft het toevoegen van middelen aan de reserve groot onderhoud specifiek bedoeld voor het groot onderhoud van het GIS).
Onttrekking uit reserve baggeren	-114	0	0	0	Onttrekking t.b.v. baggeren plassen. Onttrekking aan reserve is naar aard incidenteel.
Dotatie res GO gebouwen	-68	-68	-68	-68	Onttrekking reserve t.b.v. groot onderhoud gemeentelijke gebouwen. Onttrekking aan reserve is naar aard incidenteel.
Verwachtte onttrekking GO gebouwen	-427	-478	-478	-478	Onttrekking reserve t.b.v. groot onderhoud gemeentelijke gebouwen. Onttrekking aan reserve is naar aard incidenteel.
Vrijval voorziening Riolering	-60	-60	0	0	Onttrekking uit voorziening voor aanschaf noodzakelijke gemalensoftware, om te voldoen aan NIS2-richtlijn.

Programma 6 - Lansingerland ontwikkelt	-3.656	-4.196	-2.845	-5.311
SPUK Doorstroomlocaties vergunninghouders	-153	-153	0	0	Incidentele baten en lasten als gevolg van de tijdelijke SPUK-regeling Doorstroomlocaties Vergunninghouders (M6).
SPUK Realisatiestimulans	-2.660	-3.037	-2.002	0	Incidentele baten als gevolg van de tijdelijke SPUK-regeling Realisatiestimulans.
Reserveonttrekking Horti Science	-500	0	0	0	Ontrekking bestemmingsreserve Horti Science t.b.v. van Horti Science.
Reserveonttrekking Mobiliteitsmaatregelen Woningbouw en Mobiliteit	-343	-1.006	-843	-5.311	Ontrekking bestemmingsreserve Mobiliteitsmaatregelen Woningbouw tbv investeringskrediet maatregelenpakket Woningbouw en Mobiliteit.

Programma 7 - Grondzaken	-22.666	-29.268	-28.382	-24.350
Grondexploitaties	-22.155	-28.740	-28.372	-24.340	De grondexploitaties hebben een saldo van vrijwel €0 en de baten en lasten zijn naar aard van de raming incidenteel.
Verliesvoorziening MPG	-511	-528	-10	-10	De grondexploitaties zijn naar aard van de raming incidenteel en daarmee ook de dotaties aan de verliesvoorzieningen voor deze grexen. De lasten van de dotaties worden onttrokken aan de Algemene Reserve.

Overzicht Algemene Dekkingsmiddelen	-2.623	-555	-504	-452
Onttrekking algemene reserve t.b.v. Stelpost vennootschapsbelasting (Vpb)	-1.123	-555	-504	-452	Dit betreft de onttrekking aan de algemene reserve t.b.v. de Vpb die betrekking heeft op de grondexploitaties, die naar hun aard incidenteel zijn. De Vpb is daarom ook als incidenteel aangemerkt in overleg met de toezichthouder. Daarnaast zijn reservemutaties incidenteel van aard.
Onttrekking organisatie ontwikkel budget uit Algemene Reserve	-1.500				DIt betreft een extra inspanning van 3 jaar in de organisatieontwikkeling om een doorontwikkeling mogelijk te maken en te voldoen aan de randvoorwaarden van een sterke organisatie.

Overzicht Overhead	-2.551	-736	-736	-736
Onttrekking onderhoudsbudget gem huis uit alg reserve	-768	-736	-736	-736	Onttrekking aan de Algemene Reserve t.b.v. de dotatie aan de reserve GO gebouwen. De reservemutatie is naar zijn aard incidenteel.
Opheffen van de Bestemmingsreserve Onderzoekskosten	-492	0	0	0	Deze bestemmingsreserve Onderzoekskosten is opgeheven, het budget wordt gebruikt voor de dotatie van de bestemmingsreserve Beleidsimpuls I-visie.
Opheffen van de BR ombuiging	-638	0	0	0	Deze bestemmingsreserve Ombuiging is opgeheven, het budget wordt gebruikt voor de dotatie van de bestemmingsreserve Beleidsimpuls I-visie.
Budgetoverheveling NIS2	-100	0	0	0	Dit betreft een budgetoverheveling uit de begroting 2026 voor de implementatie van WPG, AVG en NIS2 binnen de organisatie. Om te voldoen aan de regels zijn eenmalige werkzaamheden noodzakelijk.
Budgetoverheveling kluisarchivering	-50	0	0	0	Dit betreft een budgetoverheveling uit de 2026 om te voldoen aan de regels gesteld aan de archiefwet is incidenteel budget voor de periode van 3 jaar aangevraagd. Het betreft een eenmalige actie. De kosten worden onttrokken aan de algemene reserve. De reservemutatie is naar aard incidenteel.
Onttrekking Algemene Reserve t.b.v I-Visie	-503	0	0	0	Dit betreft een onttrekking voor het dekken van de kosten in de aankomende 3 jaar voor het implementeren van de I-visie.

Totaal incidentele baten	-44.594	-35.865	-33.366	-31.682

Saldo incidenteel (baten minus lasten)	-888	-1.009	-1.044	-253

Saldo Begroting 2027 - 2030 (totaal)	-852	-6.525	-9.219	-10.979

Recapitulatie begrotingsevenwicht

In bovenstaande tabel staat de recapitulatie van het begrotingsevenwicht 2027-2030. Hierin zijn de incidentele lasten en baten van de programma's, de algemene dekkingsmiddelen, de overhead en de reservemutaties opgenomen. Het begrotingsevenwicht is het resultaat van de structurele baten minus de structurele lasten. In 2027 is het structurele begrotingsoverschot € 34.000. In de jaren 2028-2030 bedraagt het structurele begrotingstekort respectievelijk €5,5 miljoen, €8,2 miljoen en €10,7 miljoen.

										Bedragen x € 1.000
Recapitulatie begrotingsevenwicht	Begr 2027			Begr 2028			Begr 2029			Begr 2030
	Totaal	Inc.	Str.	Totaal	Inc.	Str.	Totaal	Inc.	Str.	Totaal	Inc.	Str.
Lasten programma 1	8.036	0	8.036	8.080	0	8.080	7.806	0	7.806	8.058	0	8.058
Lasten programma 2	9.142	0	9.142	9.236	0	9.236	9.089	0	9.089	9.187	0	9.187
Lasten programma 3	18.096	343	17.753	18.731	209	18.522	19.078	187	18.891	19.319	187	19.132
Lasten programma 4	85.048	1.010	84.038	82.922	0	82.922	83.780	0	83.780	86.054	0	86.054
Lasten programma 5	45.519	60	45.459	47.688	60	47.628	49.744	0	49.744	51.867	0	51.867
Lasten programma 6	20.868	1.001	19.867	20.307	747	19.560	19.952	792	19.160	19.323	0	19.323
Lasten programma 7	5.959	22.657	-16.698	6.923	29.259	-22.336	6.127	28.372	-22.245	1.855	24.340	-22.485
Totaal lasten programma's	192.670	25.071	167.599	193.887	30.275	163.612	195.575	29.351	166.224	195.663	24.527	171.136

Baten programma 1	1.895	0	1.895	1.783	0	1.783	1.548	0	1.548	1.548	0	1.548
Baten programma 2	42	0	42	42	0	42	42	0	42	42	0	42
Baten programma 3	1.958	144	1.814	1.953	131	1.822	1.939	110	1.829	1.947	110	1.837
Baten programma 4	19.628	10	19.618	18.406	0	18.406	18.612	0	18.612	18.771	0	18.771
Baten programma 5	25.497	60	25.437	25.926	60	25.866	26.501	0	26.501	27.071	0	27.071
Baten programma 6	10.018	2.813	7.205	10.448	3.190	7.258	8.803	2.002	6.801	6.701	0	6.701
Baten programma 7	6.275	22.155	-15.880	6.867	28.740	-21.873	6.603	28.372	-21.769	2.321	24.340	-22.019
Totaal baten programma's	65.313	25.182	40.131	65.425	32.121	33.304	64.047	30.484	33.563	58.400	24.450	33.950

Saldo van baten en lasten programma's	-127.357	111	-127.468	-128.462	1.846	-130.308	-131.528	1.133	-132.661	-137.263	-77	-137.186

Lasten algemene dekkingsmiddelen	7.078	0	7.078	3.657	0	3.657	2.033	0	2.033	2.135	0	2.135
Lasten overhead	26.850	421	26.429	28.205	175	28.030	28.993	0	28.993	29.113	0	29.113
Lasten vennootschapsbelasting	0	1.123	-1.123	555	555	0	504	504	0	452	452	0
Lasten onvoorzien	8	0	8	8	0	8	8	0	8	8	0	8
Totaal lasten diverse	33.936	1.544	32.392	32.426	730	31.696	31.538	504	31.034	31.708	452	31.256

Baten algemene dekkingsmiddelen	153.763	0	153.763	150.371	0	150.371	150.503	0	150.503	153.877	0	153.877
Baten overhead	122	0	122	122	0	122	122	0	122	122	0	122
Baten vennootschapsbelasting	0	0	0	0	0	0	0	0	0	0	0	0
Baten onvoorzien	0	0	0	0	0	0	0	0	0	0	0	0
Totaal baten diverse	153.885	0	153.885	150.494	0	150.494	150.625	0	150.625	153.999	0	153.999

Saldo van diverse	119.949	-1.544	121.493	118.068	-730	118.798	119.087	-504	119.591	122.291	-452	122.743

Totale saldo van baten en lasten van de programma's en diverse	-7.408	-1.433	-5.975	-10.394	1.116	-11.510	-12.441	629	-13.070	-14.972	-529	-14.443

Stortingen in reserves	18.864	18.864	0	5.870	5.870	0	4.555	4.555	0	6.956	6.956	0
Onttrekkingen aan reserves	25.420	19.412	6.009	9.739	3.744	5.995	7.776	2.882	4.894	10.948	7.232	3.716
Geraamd resultaat	-852	-885	34	-6.525	-1.010	-5.515	-9.219	-1.044	-8.175	-10.979	-253	-10.726

Totaal lasten	245.471	45.479	199.992	232.183	36.875	195.308	231.668	34.410	197.258	234.327	31.935	202.392
Totaal baten	244.619	44.594	200.026	225.658	35.865	189.793	222.449	33.366	189.083	223.348	31.682	191.666
Saldo totaal, incidenteel en structureel	-852	-886	34	-6.525	-1.008	-5.517	-9.219	-1.045	-8.174	-10.979	-254	-10.725
A2026-013 verblijfsbelasting			€ 23
A2026-013 parkeervergunningen			€ -7
Totaal structureel saldo na amandementen			€ -51

Geprognosticeerde balans

In deze paragraaf is, conform de actuele BBV-voorschriften, een geprognosticeerde balans opgenomen. Zie onderstaand overzicht.

				Bedragen x € 1.000
Activa (per 31 december)	Realisatie 2025	Begr 2026	Begr 2027	Begr 2028	Begr 2029	Begr 2030

Immateriële vaste activa	10.020	12.042	10.566	10.389	10.204	10.019
Materiële vaste activa	262.915	267.199	289.699	311.649	332.889	354.129
Financiële vaste activa	20.097	19.614	19.980	20.287	20.595	20.901
Vaste activa	293.032	298.855	320.245	342.325	363.688	385.049

Voorraad gronden in exploitatie	67.203	69.514	50.665	45.141	32.260	25.231
Voorraden	67.203	69.514	50.665	45.141	32.260	25.231

Kortlopende vorderingen	52.723	25.000	40.000	30.000	30.000	25.000
Overlopende activa	11.014	8.453	8.000	8.000	8.000	8.000
Kortlopende vorderingen	63.737	33.453	48.000	38.000	38.000	33.000

TOTAAL ACTIVA	423.973	401.822	418.910	425.466	433.948	443.280

Passiva (per 31 december)	Realisatie 2025	Begr 2026	Begr 2027	Begr 2028	Begr 2029	Begr 2030

Algemene reserves	65.508	66.720	141.963	133.819	123.551	110.571
Bestemmingsreserves	189.352	160.762	92.952	90.513	88.141	85.954
Eigen vermogen (1)	254.860	227.482	234.915	224.332	211.692	196.525

Voorzieningen voor risico's	14.697	15.207	5.328	5.328	5.328	5.328
Voorziening beklemde middelen	17.720	16.592	17.065	16.281	20.442	13.457
Voorzieningen	32.417	31.799	22.393	21.609	25.770	18.785

Langlopende leningen	71.943	59.977	77.417	92.417	105.583	114.750
Vaste passiva	71.943	59.977	77.417	92.417	105.583	114.750

Kasgeldleningen	30.000		30.000	30.000	40.000	40.000
Handelscrediteuren	10.673	9.000	10.000	10.000	10.000	10.000
Overlopende passiva	24.081	73.565	44.185	47.108	40.903	63.220
Vlottende passiva	64.754	82.565	84.185	87.108	90.903	113.220

TOTAAL PASSIVA (2)	423.973	401.822	418.910	425.466	433.948	443.280

Solvabiliteit (1/2)	60%	57%	56%	53%	49%	44%

BBV: Begroting 2027 naar taakvelden

In onderstaande tabel wordt de gemeentebegroting van Lansingerland gepresenteerd conform de taakveldindeling vanuit de BBV-voorschriften.

						Bedragen x € 1.000
	2027		2028		2029		2030
(sub)taakvelden	Lasten	Baten	Lasten	Baten	Lasten	Baten	Lasten	Baten
0.1 Bestuur	3.492	0	3.531	0	3.539	0	3.660	0
0.2 Burgerzaken	4.259	1.895	4.265	1.783	3.982	1.548	4.113	1.548
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden	70	3	69	3	69	3	68	3
0.4 Overhead	27.996	122	29.089	122	29.741	122	29.712	122
0.5 Treasury	3.158	6.390	3.344	7.441	3.752	7.649	4.001	6.237
0.61 OZB woningen	404	12.258	419	12.466	467	12.845	442	13.262
0.62 OZB niet-woningen	0	17.015	0	17.141	0	17.235	0	17.329
0.64 Belastingen overig	0	426	0	426	0	426	0	426
0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds	0	115.678	0	112.402	-1.696	111.853	-1.744	116.127
0.8 Overige baten en lasten	1.035	383	729	383	606	383	776	383
0.9 Vennootschapsbelasting (VpB)	1.123	0	555	0	504	0	452	0
0.10 Mutaties reserves	18.864	25.420	5.870	9.739	4.555	7.776	6.956	10.948
0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten	-852	0	-6.525	0	-9.219	0	-10.979	0
Hoofdtaakveld: 0	59.549	179.591	41.345	161.906	36.299	159.840	37.457	166.385
1.1 Crisisbeheersing en brandweer	4.829	62	4.829	62	4.829	62	4.829	62
1.2 Openbare orde en veiligheid	4.074	42	4.162	42	4.023	42	4.115	42
Hoofdtaakveld: 1	8.903	104	8.991	104	8.852	104	8.944	104
2.1 Verkeer en vervoer	16.696	1.655	17.559	1.655	18.633	1.655	20.099	1.655
2.2 Parkeren	111	0	174	0	187	0	187	0
2.5 Openbaar vervoer	179	6	179	6	179	6	179	6
Hoofdtaakveld: 2	16.985	1.660	17.911	1.660	18.999	1.660	20.464	1.660
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur	1.405	1.498	5	98	5	98	5	98
3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen	410	341	414	341	413	341	416	341
3.4 Economische promotie	2.136	467	1.693	467	1.706	467	1.708	467
Hoofdtaakveld: 3	3.950	2.306	2.112	906	2.124	906	2.130	906
4.1 Openbaar basisonderwijs	523	0	524	0	525	0	526	0
4.2 Onderwijshuisvesting	8.110	342	8.587	342	8.950	342	9.154	342
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken	3.222	528	3.136	516	3.114	495	3.137	495
Hoofdtaakveld: 4	11.855	870	12.247	858	12.589	837	12.817	837
5.1 Sportbeleid en activering	116	0	118	0	118	0	120	0
5.2 Sportaccommodaties	6.078	3.155	6.791	3.187	7.061	3.187	7.034	3.187
5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie	2.407	413	2.424	421	2.153	428	2.152	435
5.4 Musea	22	0	22	0	22	0	22	0
5.5 Cultureel erfgoed	71	0	71	0	71	0	72	0
5.6 Media	1.155	0	1.155	0	1.155	0	1.155	0
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie	9.674	81	10.038	81	10.264	81	10.388	81
Hoofdtaakveld: 5	19.523	3.649	20.618	3.688	20.845	3.695	20.943	3.703
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie	10.110	94	8.630	85	8.202	87	8.313	39
6.22 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd	1.686	42	1.707	42	1.724	42	1.780	42
6.3 Inkomensregelingen	23.679	17.304	22.696	16.290	22.952	16.477	23.236	16.665
6.4 Begeleide participatie	294	0	344	0	392	0	439	0
6.5 Arbeidsparticipatie	5.003	1.422	4.934	1.205	4.950	1.205	5.023	1.205
6.60 Hulpmiddelen en diensten (WMO)	2.927	342	3.041	360	3.074	377	3.170	396
6.711 Huishoudelijke hulp (WMO)	6.567	0	6.739	0	6.887	0	7.108	0
6.712 Begeleiding (WMO)	2.659	0	2.733	0	2.782	0	2.868	0
6.713 Dagbesteding (WMO)	1.172	0	1.202	0	1.226	0	1.264	0
6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal	11.114	0	10.899	0	11.161	0	11.657	0
6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal	5.519	0	5.591	0	5.734	0	5.981	0
6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk	45	0	45	0	45	0	45	0
6.761 Jeugdhulp met verblijf lokaal	0	0	2	0	0	0	0	0
6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal	7.895	0	7.993	0	8.201	0	8.558	0
6.792 PGB Jeugd	1.092	0	1.112	0	1.136	0	1.185	0
6.812 Maatschappelijke- en vrouwenopvang (WMO)	813	470	813	470	813	470	813	470
6.821 Jeugdbescherming	1.054	0	1.054	0	1.054	0	1.054	0
6.822 Jeugdreclassering	147	0	147	0	147	0	147	0
6.91 Coördinatie en beleid WMO	0	0	0	0	0	0	0	0
Hoofdtaakveld: 6	81.776	19.675	79.682	18.452	80.479	18.658	82.643	18.817
7.1 Volksgezondheid	3.684	0	3.688	0	3.740	0	3.851	0
7.2 Riolering	6.969	9.135	7.177	9.449	7.666	9.995	8.164	10.521
7.3 Afval	8.575	11.460	8.710	11.543	8.759	11.572	8.826	11.616
7.4 Milieubeheer	5.378	881	5.571	2.372	5.199	2.014	5.205	2.014
7.5 Begraafplaatsen en crematoria	343	240	346	240	356	240	357	240
Hoofdtaakveld: 7	24.949	21.715	25.492	23.604	25.721	23.821	26.402	24.391
8.1 Ruimtelijke ordening	4.906	826	5.076	826	5.074	826	5.112	826
8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)	5.995	6.275	6.958	6.867	6.163	6.603	1.890	2.321
8.3 Wonen en bouwen	4.726	6.447	5.225	6.787	5.306	5.499	4.545	3.397
Hoofdtaakveld: 8	15.627	13.548	17.259	14.480	16.542	12.927	11.548	6.544
Eindtotaal	243.119	243.119	225.658	225.658	222.449	222.449	223.348	223.348

BBV: Beleidsindicatoren

In onderstaande tabel wordt de verplichte basisset van beleidsindicatoren getoond, conform de vernieuwde BBV-voorschriften.

#	Taakveld	Indicator	Waarde	Eenheid	Periode
1.	0. Bestuur en ondersteuning	Formatie	9,12	FTE per 1000 inwoners	2026
2.	0. Bestuur en ondersteuning	Bezetting	8,35	FTE per 1.000 inwoners	2026
3.	0. Bestuur en ondersteuning	Apparaatskosten	1034	€ per inwoner	2025
4.	0. Bestuur en ondersteuning	Externe inhuur	27,67%	van totale loonsom + externe inhuur	2025
5.	0. Bestuur en ondersteuning	Overhead	11,39%	van de totale lasten	2025
6.	1. Veiligheid	Verwijzingen Halt	5	per 1.000 jongeren	2025
7.	1. Veiligheid	Misdrijven - Winkeldiefstallen	1,5	per 1.000 inwoners	2025
8.	1. Veiligheid	Misdrijven - Geweldsmisdrijven	4	per 1.000 inwoners	2025
9.	1. Veiligheid	Misdrijven - Diefstallen uit woning	1,2	per 1.000 inwoners	2025
10.	1. Veiligheid	Misdrijven - Vernielingen en misdrijven tegen openbare orde en gezag	3	per 1.000 inwoners	2025
11.	3. Economie	Functiemenging	58,5	%	2024
12.	3. Economie	Vestigingen (van bedrijven)	178,8	per 1.000 inw.15 t/m 64jr	2024
13.	4. Onderwijs	Absoluut verzuim	3,4	per 1.000 leerlingen	2024
14.	4. Onderwijs	Relatief verzuim	13	per 1.000 leerlingen	2024
15.	4. Onderwijs	Voortijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers)	1,5	%	2024
16.	5. Sport, cultuur en recreatie	Niet-sporters	38	%	2024
17.	6. Sociaal domein	Banen	868,1	per 1.000 inwoners van 15-64 jaar	2024
18.	6. Sociaal domein	Jongeren met een delict voor de rechter	1	%	2023
19.	6. Sociaal domein	Achterstand onder jeugd - Kinderen in uitkeringsgezin	3	%	2024
20.	6. Sociaal domein	Netto arbeidsparticipatie	77,9	%	2025
21.	6. Sociaal domein	Achterstand onder jeugd - Werkloze jongeren	1	%	2024
22.	6. Sociaal domein	Personen met een bijstandsuitkering	131,7	per 10.000 inwoners	2025
23.	6. Sociaal domein	Lopende re-integratievoorzieningen	71,6	per 10.000 inwoners van 15-64 jaar	2025
24.	6. Sociaal domein	Jongeren met jeugdhulp	13,5	% van alle jongeren tot 18 jaar	2025
25.	6. Sociaal domein	Jongeren met jeugdbescherming	0,3	%	2025
26.	6. Sociaal domein	Jongeren met jeugdreclassering	0,3	%	2025
27.	6. Sociaal domein	Cliënten met een maatwerkvoorziening Wmo	460	per 10.000 inwoners	2025
28.	7. Volksgezondheid en Milieu	Omvang huishoudelijk restafval	113	kg per inwoner	2024
29.	7. Volksgezondheid en Milieu	Percentage bekende hernieuwbare elektriciteit	32,8	%	2024
30.	8. Vhrosv	Gemiddelde WOZ-waarde	566	x €1.000	2026
31.	8. Vhrosv	Nieuw gebouwde woningen	9,4	per 1.000 woningen	2024
32.	8. Vhrosv	Demografische druk	77	%	2026
33.	8. Vhrosv	Gemeentelijke woonlasten éénpersoonshuishouden	1.080	€	2026
34.	8. Vhrosv	Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden	1.115	€	2026
Bron: www.waarstaatjegemeente.nl (peildatum 18 augustus 2026)